Project record of Algal blooms: Emerging Problems for Health and Sustainable Use of Surface Waters

Information

Type

Project

Name

Algal blooms: Emerging Problems for Health and Sustainable Use of Surface Waters

Name @nl

Algenbloeien: opkomend probleem voor gezondheid en duurzaam gebruik van oppervlaktewateren

Acronym

BBLOOMS

Description @en

Context Algal blooms, massive developments of algae and cyanobacteria floating on the surface of waters, have been an increasing phenomenon in the freshwaters of the world over the last decade. These blooms, in particular the ones dominated by cyanobacteria, present potential major risks for human and animal health and interfere negatively with the uses of surface waters (drinking water, recreation, irrigation, pisciculture,). B-BLOOMS studies this phenomenon in Belgian waters and will make it possible to obtain the scientific data for the establishment of predictive models for the long-term, in order to help authorities take decisions and implement the European directives concerning drinking and bathing waters. Project description Objectives

1. To document the extent, nature (diversity of organisms and toxins) and phenology of toxic blooms in Belgium. This data will be integrated into a database.
2. To contribute to the development of predictive models based on the monitoring of ecological conditions leading to the formation of blooms.
3. To develop the tools (sampling protocols, models, molecular markers) necessary to create a national monitoring network, and to allow the rapid detection and identification of blooms.

Methodology

1. Monitoring of reference lakes (FUNDP, UGent) Regular sampling and determination of classical physical and chemical parameters of the Lac de l’Eau d’Heure (FUNDP) and Blaarmeersen (UGent).
2. Analysis of samples (ULg, FUNDP, UGent)
   • Analysis of pigments by HPLC with ‘photodiode array’ and use of the software CHEMTAX (FUNDP, UGent)
   • Microscopic observations and construction of a digital image database of the cyanobacterial taxa (ULg, FUNDP, UGent)
   • Isolation and cultivation of cyanobacterial strains from blooms (ULg)
   • Identification and measurements by assays and HPLC of cyanotoxins (CRITT-Bioindustries, subcontractor ULg)
   • Analysis of genotypic diversity of cyanobacteria from blooms (ULg, UGent) on the basis of ribosomal DNA sequences, using DGGE (Denaturing Gradient Gel Electrophoresis) and clone libraries
   • Analysis of the molecular diversity of cyanotoxin genes and detection by PCR (Polymerase Chain Reaction) (ULg)
3. Database, network and website (ULg, FUNDP, UGent)
   • Creation of a national network of bloom observers and samplers BLOOMNET; ULg, FUNDP, UGent)
   • Design and creation of a database using Microsoft ACCESS (BLOOMBASE; FUNDP)
   • Design and creation of a website giving access to the data of BLOOMBASE and the information from BLOOMNET (BLOOMWEB)
4. Modeling (BLOOMODEL; FUNDP)
   • Construction of an ANN (Artificial Neural Network) model to identify and predict blooms (BLOOMODEL)
   • Coupling of BLOOMODEL with watershed models for the Lac de l’Eau d’Heure

Description @nl

Context De laatste jaren zijn algenbloeien, massale ontwikkeling van algen en cyanobacteriën drijvend op het wateroppervlak (‘blooms’), wereldwijd geïdentificeerd als een groeiend probleem in zoetwater. Deze bloeien, vooral deze gedomineerd door cyanobacteriën, vormen een potentieel gevaar voor de gezondheid van mens en dier en interfereren met de exploitatie van oppervlaktewaters (drinkwater, recreatie, irrigatie, viskweek, ...). B-BLOOMS onderzoekt dit fenomeen in Belgische waters en zal toelaten de wetenschappelijke data te gebruiken voor de ontwikkeling van modellen die bloeien op lange termijn kunnen voorspellen, om op deze manier de overheid te helpen bij het nemen van beslissingen en bij het naleven van de europese richtlijnen betreffende drink- en zwemwater. Beschrijving van het project Doelstellingen

1. Het documenteren van de omvang, aard (genotypische diversiteit, identificatie van de toxines), en fenologie van algenbloeien in België. Deze data zullen opgeslagen worden in een databank.
2. Bijdragen tot de ontwikkeling van modellen die bloeien kunnen voorspellen gebaseerd op de monitoring van de ecologische condities die aanleiding geven tot bloeivorming.
3. De middelen ontwikkelen (protocols voor het inzamelen, modellen, moleculaire merkers) die nodig zijn om een nationaal monitoring netwerk op te richten, wat een snelle detectie en identificatie van waterbloeien moet toelaten.

Methodologie

1. Monitoring van referentiemeren (FUNDP, UGent) Regelmatig bemonsteren en bepalen van de klassieke fysico-chemische parameters in de meren Eau d’Heure (FUNDP) en Blaarmeersen (UGent).
2. Analyse van de stalen (ULg, FUNDP, UGent)
   • Pigmentanalyse via HPLC met fotodiode array en gebruik van de software CHEMTAX (FUNDP, UGent)
   • Microscopische identificatie en het samenstallen van een digitale databank van cyanobacteriën taxa (ULg, FUNDP, UGent)
   • Isolatie en zuivering van de bloeivormende cyanobacteriën (ULg)
   • Karakterisatie en meting van cyanotoxines door middel van assays en HPLC (CRITT-Bioindustries, subcontractant ULg)
   • Onderzoek naar de genetische diversiteit van bloeivormende cyanobacteriën (ULg, UGent) gebaseerd op ribosomaal DNA, door middel van DGGE (Denaturating Gradient Gel Electrophoresis) en "clone libraries"
   • Moleculair onderzoek naar de diversiteit van de cyanotoxinegenen en detectie via PCR (Polymerase Chain Reaction) (ULg)
3. Databank, netwerk en website (ULg, FUNDP, UGent)
   Uitbouwen van een nationaal netwerk van waarnemers en mensen verantwoordelijk voor de staalname van waterbloeien (BLOOMNET; ULg, FUNDP, UGent)
   • Ontwerp en productie van een database in ACCESS (BLOOMBASE; FUNDP)
   • Ontwerp en productie van een website die toegang verleend tot de data van BLOOMBASE en de informatie in BLOOMNET (BLOOMWEB)
4. Modelleren (BLOOMODEL; FUNDP)
   • Constructie van een ANN (artificieel neuraal netwerk) model voor de identificatie en het voorspellen van algenbloeien (BLOOMODEL)
   • Koppeling van het BLOOMODEL aan de reeds bestaande geïntegreerde modellen voor de meren van Eau d’Heure.

Parent project

Research action SPSD-II: Second scientific support plan for a sustainable development policy

Start date

2003-1

End date

2006-4