{"refrec":{"BRefID":107625,"RR":"<b>Vandenbergh, G.; Verslycke, T.; Janssen, C.R.; De Coen, W.M.; Comhaire, F.; Dhooge, W.; Callebaut, K.</b> (2002). Evaluatie van de impact van endocrien verstorende stoffen op het Noordzee-ecosysteem: eindrapport. <i>Scientific Support Plan for a Sustainable Development Policy (SPSD I): Programme \"Sustainable Management of the North Sea\" = Plan voor wetenschappelijke ondersteuning van een beleid gericht op duurzame ontwikkeling (PODO I): Programma \"Duurzaam beheer van de Noordzee\"</i>. Federaal Wetenschapsbeleid = Belgian Science Policy = Politique Scientifique Fédérale: Gent. 103 + bijlagen pp.","BEntID":27079,"PublicFlag":1,"CheckedFlag":0,"wosflag":0,"vabbflag":0,"RefStringPartII":". <i>Scientific Support Plan for a Sustainable Development Policy (SPSD I): Programme \"Sustainable Management of the North Sea\" = Plan voor wetenschappelijke ondersteuning van een beleid gericht op duurzame ontwikkeling (PODO I): Programma \"Duurzaam beheer van de Noordzee\"</i>. Federaal Wetenschapsbeleid = Belgian Science Policy = Politique Scientifique Fédérale: Gent.  103 + bijlagen pp.","DocTypID":13,"DocType":"Reports","MarineFlag":1,"FreshFlag":0,"BrackishFlag":0,"TerrestrialFlag":0,"Authorstring":"Vandenbergh, G.; Verslycke, T.; Janssen, C.R.; De Coen, W.M.; Comhaire, F.; Dhooge, W.; Callebaut, K.","OrigTitleTranslFlag":1,"Authorstringtrunc":"Vandenbergh, G. <i>et al.</i>","Englishabstract":"Contains: Final report + relational database + lists of chemicals, effects, studies and references","AbstractOtherLang":"Er is een toenemende bezorgdheid over bepaalde antropogene chemicaliën, hormoonverstoorders, welke de natuurlijke werking van hormonen kunnen beïnvloeden. In tegenstelling tot de hoeveelheid informatie voor zoetwater-ecosystemen, is relatief weinig data beschikbaar i.v.m. de mogelijke effecten van potentieel hormoonverstorende stoffen in het marien milieu. Aangezien de zee de uiteindelijke ‘sink’ is voor vele (persistente) polluenten, wordt verondersteld dat deze chemicaliën ook een effect hebben op mariene organismen.\tIn België staat het onderzoek naar endocriene verstoring in het milieu in het algemeen nog in zijn kinderschoenen. Bovendien bestaat er, op wereldvlak, nog steeds geen eenduidige formulering van het begrip endocriene verstoring en zijn nog steeds geen gestandaardiseerde testen voor de evaluatie van de endocrien verstorende activiteit van chemische stoffen beschikbaar.  Dit project maakt een kritische synthese van de toenemende hoeveelheid wetenschappelijke literatuur over de problematiek van de endocriene verstoring. Hiervoor werden verschillende databases doorzocht en werden experten en organisaties uit binnen- en buitenland geraadpleegd. Op basis van deze literatuur werd een wetenschappelijk gefundeerde lijst en electronische databank ontwikkeld van 765 chemische stoffen die een (potentieel) endocrien verstorende activiteit bezitten. Deze relationele databank bevat informatie inzake het hormoonverstorend potentieel, inclusief effectbeoordeling en fysico-chemische eigenschappen van de desbetreffende chemische stoffen. \tEen prioritering werd uitgevoerd voor die stoffen waarvoor voldoende informatie beschikbaar is omtrent de milieuconcentraties in de Noordzee, hun bronnen en de endocriene effecten die zij veroorzaken. Op basis van deze blootstelling -en effectdata werden de geïdentificeerde stoffen onderverdeeld in 3 groepen: prioritaire stoffen (± 1%), mogelijks relevante stoffen (± 4%) en stoffen met ongekende relevantie (± 95%). Tenslotte werden uitgaande van deze resultaten verdere onderzoeksnoden en beleidsmaatregelen geformuleerd. \tOp basis van de beschikbare informatie is het duidelijk dat er momenteel veel te weinig gekend is m.b.t. blootstelling aan en effecten van hormoonverstorende stoffen in het marien milieu van het Belgisch Continentaal Plat en het Schelde-estuarium om een wetenschappelijk verantwoorde risico-analyse uit te voeren. Bijgevolg is het voorbarig om op dit moment reductie- en/of saneringsmaatregelen voor te stellen. De beleidsmaatregelen dienen in eerste instantie gericht te zijn op het uitbreiden van de kennis inzake blootstelling en effecten bij mariene organismen zodat risico-evaluatie mogelijk wordt.  \tTeneinde de geformuleerde onderzoeksnoden af te stemmen in functie van de tekorten aan innoverende initiatieven of expertise op de verschillende onderzoeksvlakken, dienen zij in het kaderwerk van bestaande kennis en expertise in België geplaatst te worden. Hiertoe werd een lijst van experten opgesteld en een overzicht van hun belangrijkste referenties gegeven. Eveneens wordt een overzicht gegeven van de internationale contacten op het vlak van endocriene verstoring. Op basis van de beschikbare expertise kan België zich in een trekkersrol profileren m.b.t. onderzoek naar endocrien verstorende effecten. Dit kan zich enerzijds vertalen in een sterkere participatie in internationale fora en anderzijds kunnen nationale thematische netwerken opgericht worden. Vanzelfsprekend dient het onderzoek afgestemd te worden op de activiteiten die binnen internationale fora aan de gang zijn teneinde overlapping te vermijden en integratie te bevorderen.","BibLvlCode":"MS","StandardTitle":"Evaluatie van de impact van endocrien verstorende stoffen op het Noordzee-ecosysteem: eindrapport","OrigTitleLangCode":"nl","OrigTitleLangCodeExtended":"dut","OrigTitleLangID":41,"DateLastModified":{"date":"2025-07-02 08:33:14.980000","timezone_type":1,"timezone":"+00:00"},"UserAccessRight":null,"UserAccID":null,"AuthorKeywords":null,"OtherDescriptors":null,"Notes":null,"AnaPub":null,"MonPub":2002,"DateUpdate":"2020-02-12","DateCreate":"2007-02-13","SecASFANote":null,"ConfID":null,"PeerRev":0,"VlizCoreFlag":1,"WoScode":null,"VABBcode":null,"OpenAcc":1},"refs":null,"anarec":null,"monrec":{"MonID":107625,"ISBN":null,"PubliDate":2002,"IssueDate":null,"Volume":null,"Issue":null,"Pagination":"103 + bijlagen","Place":"Gent","Edition":null,"BRefXtra":null,"BRefXtraRR":null,"SerID":68766,"SerRR":"Scientific Support Plan for a Sustainable Development Policy (SPSD I): Programme \"Sustainable Management of the North Sea\" = Plan voor wetenschappelijke ondersteuning van een beleid gericht op duurzame ontwikkeling (PODO I): Programma \"Duurzaam beheer van de Noordzee\". Federaal Wetenschapsbeleid = Belgian Science Policy = Politique Scientifique Fédérale: Brussel","Ser2BRefID":null,"Ser2RR":null,"StandardTitleSer":"Scientific Support Plan for a Sustainable Development Policy (SPSD I): Programme \"Sustainable Management of the North Sea\" = Plan voor wetenschappelijke ondersteuning van een beleid gericht op duurzame ontwikkeling (PODO I): Programma \"Duurzaam beheer van de Noordzee\"","ISSN":null,"AbbrevSer":"SPSD I = PODO I","Degree":null,"ThesisID":null,"InsID":null,"Acronym":null,"FullStandardName":null,"ToPubliDate":null,"SerNotes":null,"eISBN":null,"Pages":103},"serrec":null,"relations":null,"relationsRev":null,"addrec":null,"othpubs":null,"ownerships":null,"authors":[{"AutName":"Vandenbergh","Firstname":null,"Initials":"G.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":28639,"OrderNr":1,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":null,"InsID":null},{"AutName":"Verslycke","Firstname":"Tim","Initials":"T.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":3575,"OrderNr":2,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":255,"InsID":null},{"AutName":"Janssen","Firstname":"Colin","Initials":"C.R.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":11628,"OrderNr":3,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":"0000-0002-7781-6679","PersID":50,"InsID":null},{"AutName":"De Coen","Firstname":"Wim","Initials":"W.M.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":74475,"OrderNr":4,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":3202,"InsID":null},{"AutName":"Comhaire","Firstname":null,"Initials":"F.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":11698,"OrderNr":5,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":3033,"InsID":null},{"AutName":"Dhooge","Firstname":null,"Initials":"W.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":11694,"OrderNr":6,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":null,"InsID":null},{"AutName":"Callebaut","Firstname":"Karen","Initials":"K.","Affiliation":null,"Discriminator":null,"CorporateFlag":0,"BEntID":27079,"AutID":28640,"OrderNr":7,"DegrID":null,"EditorFlag":0,"CorrespFlag":0,"IllustratorFlag":0,"ReviserFlag":0,"TranslatorFlag":0,"InsAcronym":null,"InsFSN":null,"ORCID":null,"PersID":2895,"InsID":null}],"mapdetails":null,"datasets":null,"monographs":null,"monparts":null,"serparts":null,"BEntOpen":null,"BEntPrivate":null,"availability":[{"BInstID":338984,"LibID":36,"BRefID":107625,"EmbargoDate":null,"FullEmbargoDate":null,"PhysMedID":16,"hasOCRd":1,"ShelfLocCode":"338984","RFID":null,"PaidValue":null,"Medium":"Server","Description":"VLIZ Open Access","Acronym":"VLIZ","Library":"Vlaams Instituut voor de Zee","DutchTerm":"Open access","URL":null,"ClassifID":53,"Classification":"Open access","ReqLink":null,"ClassifTypID":1,"URLLocation":"https://www.vliz.be/imisdocs/publications/","SubDir":null,"InternalReq":0,"LoggedInReq":0,"Disclaimer":null,"DutchDisclaimer":null,"FileFormat":".pdf","FileDescr":"pdf","InsPub":1,"InsID":36,"FileFormID":6,"LendableFlag":1,"PublicFlag":1,"orderLib":"A","Notes":null,"AccConID":null,"AccessConstraint":null,"LicURL":null}],"litstyles":null,"thespers":null,"arch2discl":null,"SERpubls":[{"PublName":"Federaal Wetenschapsbeleid = Belgian Science Policy = Politique Scientifique Fédérale","Place":"Gent"}],"MONpubls":null,"pictures":[],"thestermsPath":[{"ThesaurusTerm":"ANE, North Sea","ThestID":182108,"Acronym":"ASFA_GEOT","ThesTermPath":"ANE, North Sea"}],"thestermsASFA":[{"ThesaurusTerm":"ANE, North Sea"}],"taxtermsASFA":null,"geotermsASFA":[{"GeoTerm":"North Sea"}],"collections":[{"Collection":"OMA - Open Marien Archief","ShortName":"OMA"},{"Collection":"Section Ecotox","ShortName":"Ecotox"}],"conf":null,"proj":[{"ProID":82,"Acronym":"ED-NORTH","ProStandardTitle":"Evaluation of possible impacts of endocrine disruptors on the North Sea ecosystem","BYear":1998,"BMonth":12,"EYear":2001,"EMonth":6,"FP7Code":null,"RelID":null,"Relation":null,"DutchTerm":null}],"Physdatasets":null,"spcols":{"222":{"SpName":"BMB - Belgische Mariene Bibliografie","SpColID":222,"ParSpColID":null,"TopParID":null,"ShortName":"BMB","URLLocation":null,"LibID":36,"OpenRepoFlag":null,"SpTypID":null,"TopParIDNotWebsite":null,"SpColPath":"BMB"},"36":{"SpName":"Endis-Risks","SpColID":36,"ParSpColID":null,"TopParID":null,"ShortName":"endisrisks","URLLocation":null,"LibID":null,"OpenRepoFlag":null,"SpTypID":null,"TopParIDNotWebsite":null,"SpColPath":"endisrisks"},"221":{"SpName":"OMA - Open Marien Archief","SpColID":221,"ParSpColID":null,"TopParID":null,"ShortName":"OMA","URLLocation":null,"LibID":36,"OpenRepoFlag":1,"SpTypID":null,"TopParIDNotWebsite":null,"SpColPath":"OMA"},"476":{"SpName":"Section Ecotox","SpColID":476,"ParSpColID":null,"TopParID":null,"ShortName":"Ecotox","URLLocation":null,"LibID":null,"OpenRepoFlag":null,"SpTypID":null,"TopParIDNotWebsite":null,"SpColPath":"Ecotox"}},"doi":null,"publs":[{"PublID":570,"PublName":"Federaal Wetenschapsbeleid = Belgian Science Policy = Politique Scientifique Fédérale","InsID":120,"PersID":null,"INBOID":null,"OrderNr":1}],"serparttypes":null,"monauthors":null,"MParts":null,"SParts":null,"hLibs":null,"langs":[{"BEntID":27079,"AbstractFlag":0,"LangID":41,"LangCode":"nl","Lang":"Dutch","DutchTerm":"Nederlands","LangCodeExtended":"dut"},{"BEntID":27079,"AbstractFlag":1,"LangID":15,"LangCode":"en","Lang":"English","DutchTerm":"Engels","LangCodeExtended":"eng"}],"urls":null,"thesterms":[{"ThesaurusTerm":"ANE, North Sea","ThestID":182108,"Acronym":"ASFA_GEOT","ThesTypID":34,"ThesType":"ASFA Geoterms"}],"taxterms":null,"geoterms":[{"GeoTerm":"North Sea","GeoObjectID":2350,"GeotID":390}],"othterms":null,"asfacodes":null,"asfa2codes":null,"thestermsFRIS":[{"ThesaurusTerm":"ANE, North Sea","DutchTerm":null,"ThestID":182108,"Acronym":"ASFA_GEOT","ThesTypID":34,"ThesType":"ASFA Geoterms"}],"taxtermsFRIS":null,"geotermsFRIS":[{"GeoTerm":"North Sea","DutchTerm":"Noordzee"}],"othtermsFRIS":null,"resmessage":"","complete":1,"sessions":{"newSesName":"Haspeslagh, Jan, J.","newSesDate":{"date":"2007-02-13 09:43:43.637000","timezone_type":3,"timezone":"Europe/Brussels"},"updSesName":"Lust, Heike, H.","updSesDate":{"date":"2020-02-12 11:52:17.830000","timezone_type":3,"timezone":"Europe/Brussels"}}}